Wielość męskości
Gdańsk
11.07-13.09.2026

Jak współczesna sztuka opowiada o męskości? Czy istnieje jeden jej model, czy raczej wiele różnych doświadczeń, emocji i tożsamości? Opowiada o tym wystawa w nowej Przestrzeni Sztuki WL4 na terenie Stoczni Cesarskiej w Gdańsku. Tu różne modele męskości mogą współistnieć, zderzać się, podlegać krytyce i transformacji.

Od końca lat 60. XX w. sztuka feministyczna zaczęła podważać patriarchalne normy społeczne, co powoli zaczęło proces dekonstruowania modelu męskości opartego na sile, dominacji i wykluczającego sferę emocjonalną. W ostatnich latach coraz wyraźnej obserwujemy odejście od mitu „silnego mężczyzny” w kierunku męskości opiekuńczej, emocjonalnej i introspektywnej. Ale wystawa Nowe męskości jest nie tylko o tym.

Kuratorki Mariola Balińska, Maria Dembeki i Adriana Majdzińska przypominają: „Lata 80. i 90. XX wieku przyniosły głęboką zmianę w sztuce queer, związaną z epidemią HIV/AIDS. Męskie ciało stało się wówczas przestrzenią lęku, stygmatyzacji, ale także empatii, solidarności i aktywizmu. Pojęcie „nowej męskości” zaczęło funkcjonować jako obraz męskiego bólu, marginalizacji, a jednocześnie delikatności i kruchości relacji oraz miłości między mężczyznami. Równolegle artyści i artystki podejmowali krytykę wizerunku męskości kreowanego przez kulturę konsumpcyjną – reklamę, media masowe i przemysł lifestyle’owy, promujących kolejne normatywne wzorce, takie jak figura „metroseksualnego” mężczyzny. Prace te ujawniały mechanizmy rynkowej produkcji tożsamości i presji związanej z cielesnością oraz wizerunkiem.” Ostatnie lata to też rozwój technologii cyfrowych – w sieci, memach, grach ta męskość również się objawia. Osoby artystyczne eksplorują ją też jako jedną z wielu możliwych konfiguracji płciowych. Pokazują ciała jako formy płynne, zmienne i podlegające nieustannej rekonfiguracji.

Nowe męskości w sztuce polskiej XXI wieku
Przestrzeń Sztuki WL4, WL4 Mleczny Piotr, Gdańsk, Stocznia Cesarska
www.wl4.pl

Jan Brykczyński, z cyklu Boiko, fotografia, 2009-2012, fot. Jan Czuchaj

Zuzanna Odalanowska, Oska, 2023

Grzegorz Bibro, Udomowienie, 2012