Reklama
9
Poszukując przestrzeni wspólnototwórczych, organizatorzy 16. edycji Manifesta przywracają życie dwunastu opuszczonym kościołom w czterech miastach Zagłębia Ruhry (Bochum, Essen, Duisburg i Gelsenkirchen). Europejskie Biennale Nomadyczne od 30 lat pokazuje, że sztuka może być narzędziem realnej zmiany społecznej. Wydarzenie odbywa się co dwa lata w innym regionie kontynentu, wnikając w lokalny kontekst poprzez bliską współpracę z jego mieszkańcami. Historia Zagłębia Ruhry, naznaczona transformacją przemysłową, migracją i różnorodna kulturowo, stanowi dla kuratorów oraz artystów inspirację do refleksji nad współczesnymi formami wspólnotowości. Program tegorocznego biennale koncentruje się na poszukiwaniu nowych sposobów wzmacniania więzi społecznych w obliczu kryzysów politycznych i klimatycznych.
Hasło To nie jest kościół uruchamia potencjał dawnych przestrzeni sakralnych jako miejsc dialogu i wspólnoty. W kościele Świętego Ludgerusa w Bochum instalacja kolektywów CaboSanRoque i FLEXO ARQUITECTURA, oparta na grze w koszykówkę, stała się przestrzenią zabawy dla lokalnych dzieci. Z kolei w Gelsenkirchen, przy kościele Świętego Bonifatiusa, ogród herbaciany stworzony przez kolektyw Bureau Baubotanik stał się przestrzenią wsparcia dla młodych kobiet i dziewcząt, które podczas prac ogrodniczych znalazły bezpieczną przestrzeń dla siebie. Natomiast w Bochum, w kościele Świętej Anny, Mehtap Baydu stworzyła otwartą przestrzeń wspólnego posiłku przygotowywanego przez dwanaście kobiet z lokalnej społeczności.
W skład tegorocznego zespołu kuratorskiego wchodzą: Anda Rottenberg, która w latach 90. była jedną z inicjatorek Manifesty, oraz Krzysztof Kościuczuk. Kuratorzy odpowiadają za stworzenie wystaw w trzech kościołach w Bochum, na których zobaczymy m.in. twórczość dziewięciorga artystek i artystów z Polski: Mirosława Bałki, Zuzy Golińskiej, Nicolasa Grospierre’a, Jarosława Kozłowskiego, Katarzyny Kozyry, Małgorzaty Mirgi-Tas, Anki Sasnal, Wilhelma Sasnala oraz Mikołaja Sobczaka. To najliczniejsza od lat reprezentacja polskich twórców na Manifeście.
Wystawę polskich kuratorów w kościele Świętego Krzyża w Bochum otwiera monumentalna Madonna wykonana z węgla przez Mirosława Bałkę, przywołująca historię regionu oraz losy polskich górników i robotników przymusowych. Ich doświadczenia stają się jednym z kluczowych wątków trzech ekspozycji Rottenberg i Kościuczuka. Kuratorzy, zainspirowani architekturą kościoła kojarzoną z estetyką faszystowską, podejmują temat pamięci, współudziału oraz wymazywania historii. Wystawa porusza również kwestie degradacji środowiska, a także współczesnych form przemocy i wyzysku – zarówno strukturalnej, jak i fizycznej.
Manifesta 16 Ruhr
Zagłębie Ruhry: Bochum, Essen, Duisburg i Gelsenkirchen, 12 lokalizacji
Zuza Golińska, Swarm, fot. Piktogram
Mirosław Bałka, How It Is, 2009, Turbine Hall, materiały prasowe
